Nằm giữa lòng Ninh Bình cổ kính, Bảo tàng Nam Định không chỉ là nơi lưu giữ những dấu ấn lịch sử mà còn là điểm hẹn văn hóa hấp dẫn cho những ai yêu mến quá khứ hào hùng của dân tộc. Với kiến trúc ấn tượng cùng hàng nghìn hiện vật quý giá, nơi đây đưa du khách bước vào hành trình khám phá chiều sâu văn hóa và truyền thống của vùng đất Thành Nam. Cùng SmartTravel khám phá bảo tàng độc đáo này và cảm nhận hơi thở lịch sử đang hiện diện trong từng không gian trưng bày qua bài viết dưới đây.

 

1. Giới thiệu về bảo tàng Ninh Bình 

Bảo tàng Nam Định là một điểm đến văn hóa quan trọng, góp phần lưu giữ và phát huy giá trị lịch sử, văn hóa đặc sắc của vùng đất Thành Nam. Tiền thân của bảo tàng là Phòng Bảo tàng thuộc Ty Văn hóa Ninh Bình, được thành lập từ năm 1958. Đến năm 1980, chính thức thành lập Nhà Bảo tàng, đánh dấu bước chuyển mình quan trọng trong hành trình hình thành và phát triển của thiết chế văn hóa này. Trải qua nhiều giai đoạn lịch sử, bảo tàng từng mang tên Bảo tàng Hà Nam Ninh, Bảo tàng Nam Hà và hiện nay là Bảo tàng tỉnh Nam Định, thuộc tỉnh Ninh Bình.

Với bề dày hơn 60 năm phát triển, Bảo tàng Nam Định đã sưu tầm và lưu giữ trên 24.000 tài liệu, hiện vật có giá trị. Trong đó có 4 bảo vật quốc gia cùng nhiều bộ sưu tập quý phản ánh đa dạng về lịch sử, văn hóa, tự nhiên và xã hội của địa phương. Những hiện vật này không chỉ mang giá trị học thuật mà còn là minh chứng sống động cho truyền thống văn hiến và tinh thần cách mạng của người dân Ninh Bình.

2. Hướng dẫn cách di chuyển đến bảo tàng Ninh Bình 

Bảo tàng Nam Định tọa lạc trên đường Cột Cờ – một trong những tuyến đường trung tâm và dễ tìm nhất của thành phố Ninh Bình. Dưới đây là một số lựa chọn lộ trình giúp bạn dễ dàng đến tham quan bảo tàng:

- Tàu hỏa: Nếu bạn xuất phát từ Hà Nội, có thể mua vé tàu tại ga Hà Nội và đến ga Ninh Bình chỉ sau khoảng 1,5–2 tiếng di chuyển. Với du khách ở TP.HCM, bạn có thể đi từ ga Sài Gòn và chọn các chuyến tàu Bắc – Nam đến thẳng ga Ninh Bình. Dù mất nhiều thời gian hơn, nhưng đi tàu hỏa lại mang đến trải nghiệm thư giãn và ngắm nhìn phong cảnh dọc đường.

- Xe khách: Đây là phương tiện phổ biến và linh hoạt. Từ Hà Nội, bạn có thể bắt xe tại các bến xe lớn như Mỹ Đình, Giáp Bát, Gia Lâm… với tần suất xe khá dày đặc, giá cả phải chăng. 

- Máy bay: Dành cho du khách ở xa như TP.HCM hoặc các tỉnh miền Trung, bạn có thể đặt vé đến sân bay Nội Bài (Hà Nội), sau đó tiếp tục đi xe khách hoặc tàu hỏa theo hướng dẫn bên trên. Đây là cách tiết kiệm thời gian nhất cho hành trình dài.

- Xe máy: Với khoảng cách khoảng 90km từ Hà Nội đến Ninh Bình, xe máy là lựa chọn thú vị cho những ai yêu thích phượt và muốn chủ động về thời gian. Bạn có thể đi theo tuyến Giải Phóng – Pháp Vân – cao tốc Pháp Vân – Cầu Giẽ – Quốc lộ 1A – Phủ Lý – rẽ vào Quốc lộ 21A khoảng 30km là đến trung tâm thành phố Ninh Bình.

3. Bảo tàng Nam Định có gì? 

Bảo tàng Nam Định thuộc Ninh Bình là một điểm đến hấp dẫn không chỉ với những ai yêu thích lịch sử, văn hóa mà còn đối với những ai muốn khám phá sự phát triển của tỉnh Ninh Bình qua các thời kỳ. Được xây dựng từ năm 1958, với diện tích rộng lớn 12.000m², trong đó 5.000m² là không gian dành cho các khu trưng bày, bảo tàng mang đến cho du khách một không gian mở rộng để tìm hiểu về các giai đoạn lịch sử khác nhau của khu vực.

Bảo tàng được chia thành ba tầng trưng bày chính, mỗi tầng đều có những đặc điểm riêng biệt:

- Tầng 1: Là nơi trưng bày các hiện vật thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau, cùng với khu hành chính.

- Tầng 2 và Tầng 3: Dành cho các chuyên đề đặc sắc, thể hiện chiều sâu lịch sử.

Không gian bảo tàng gồm hai khu vực chính: khu trưng bày trong nhà và khu trưng bày ngoài trời. Trong đó, khu trưng bày ngoài trời sẽ là nơi bạn có thể chiêm ngưỡng những hiện vật lớn hơn, bao gồm các di tích và tượng đài.

Một trong những điểm đặc biệt tại Bảo tàng Nam Định là bộ sưu tập hiện vật phản ánh lịch sử và đời sống xã hội của tỉnh qua các thời kỳ. Các hiện vật tiêu biểu như đồ gốm thời Lê - Mạc, kiến trúc thời Trần, đất nung thời Lý, điêu khắc tháp Chương Sơn, hay những hình ảnh sống động về Thành Nam và Trường thi Hương dưới triều Nguyễn. Những hiện vật này không chỉ giúp bạn hiểu thêm về lịch sử, mà còn là minh chứng cho sự phát triển lâu dài của nền văn hóa.

Đặc biệt, bảo tàng có những trưng bày đặc sắc về thời kỳ Lý và Trần:

- Trưng bày thời Lý (thế kỷ XI - XIII): Bao gồm tư liệu, hình ảnh và các hiện vật liên quan đến tháp Chương Sơn, một công trình kiến trúc độc đáo được xây dựng trên núi Ngô Xá, biểu trưng cho văn hóa của thời kỳ này.

- Trưng bày thời Trần (thế kỷ XIII - XIV): Nơi bạn có thể tìm hiểu về đất phát tích của nhà Trần, quê hương Ninh Bình, cũng như những dấu ấn của Hành cung Thiên Trường - một trong những công trình quan trọng trong thời kỳ này, cùng với các hiện vật khảo cổ học giá trị từ thời kỳ Trần.

Một trong những điểm nổi bật của bảo tàng là khu trưng bày ngoài trời, nơi quy tụ nhiều tác phẩm điêu khắc và nghệ thuật tôn giáo độc đáo, có niên đại từ thế kỷ XIII đến thế kỷ XX. Không chỉ vậy, khu vực này còn giới thiệu các loại vũ khí từng được sử dụng trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cùng với những di tích khảo cổ quan trọng của vùng đất Ninh Bình.

Đặc biệt, du khách không thể bỏ qua di tích Cột Cờ, được xây dựng từ đầu thế kỷ XIX dưới triều Nguyễn. Đây là một di tích lịch sử quan trọng được xây dựng vào đầu thế kỷ XIX dưới triều Nguyễn. Không chỉ mang giá trị nghệ thuật và kiến trúc, Cột Cờ còn gắn liền với câu chuyện về Giám Hương công chúa, người đã có công lớn trong việc bảo vệ kho lương thực cho quân dân chống Pháp. Cùng với đó, nơi đây còn trưng bày nhiều hình ảnh và tư liệu quý giá về Thành Nam xưa, giúp du khách hiểu thêm về một thời kỳ hào hùng của mảnh đất này.

Hiện nay, Bảo tàng Nam Định ở Ninh Bình đang lưu giữ khoảng 20.000 tài liệu và hiện vật, trong đó có nhiều cổ vật vô giá đến từ khu vực đồng bằng sông Hồng. Bảo tàng cũng thường xuyên tổ chức các triển lãm chuyên đề, sự kiện văn hóa, kết hợp với các làng nghề truyền thống và nhà lưu niệm địa phương, tạo nên không gian trải nghiệm sinh động và đầy cảm hứng cho người tham quan.

4. Một vài lưu ý khi đến bảo tàng Nam Định ở Ninh Bình

Để chuyến tham quan Bảo tàng Ninh Bình diễn ra suôn sẻ và mang lại trải nghiệm trọn vẹn, bạn nên ghi nhớ một số lưu ý quan trọng dưới đây:

- Ăn mặc lịch sự và gọn gàng: Bảo tàng là không gian trang nghiêm, do đó bạn nên lựa chọn trang phục kín đáo, lịch sự, tránh gây phản cảm hoặc chú ý không cần thiết.

- Không gây ồn ào: Hãy giữ trật tự và nói chuyện nhỏ nhẹ để không ảnh hưởng đến những người xung quanh cũng như tôn trọng không gian trưng bày. 

- Vé tham quan miễn phí: Bảo tàng không thu phí vào cửa, vì vậy bạn có thể thoải mái ghé thăm và tìm hiểu các hiện vật mà không phải lo lắng về chi phí.

- Không chạm tay vào hiện vật: Để bảo tồn các giá trị lịch sử, tuyệt đối không được sờ, trèo lên hay ngồi lên hiện vật dù chỉ để chụp ảnh.

- Được phép chụp ảnh lưu niệm: Du khách có thể mang theo máy ảnh hoặc điện thoại để ghi lại những khoảnh khắc tại bảo tàng, tuy nhiên cần chụp ảnh một cách có ý thức, không làm ảnh hưởng đến hiện vật hay người khác.

- Giữ gìn vệ sinh chung: Không xả rác, không ăn uống trong khuôn viên bảo tàng để giữ gìn không gian sạch đẹp cho mọi người.

- Kết hợp khám phá các điểm đến khác: Sau khi tham quan, bạn có thể ghé thăm các địa danh nổi tiếng gần đó như nhà Bá Kiến, phủ Dầy, đền Trần, nhà thờ lớn,… để hiểu thêm về lịch sử và văn hóa của mảnh đất Ninh Bình.

Khám phá Bảo tàng Nam Định ở Ninh Bình không chỉ là chuyến tham quan thông thường mà còn là hành trình trở về với cội nguồn văn hóa dân tộc. Nơi đây lưu giữ những giá trị lịch sử, tinh hoa truyền thống và câu chuyện của một vùng đất giàu bản sắc. Nếu bạn yêu thích văn hóa và muốn hiểu hơn về mảnh đất Thành Nam, đừng quên thêm Bảo tàng vào hành trình của mình. Smarttravel hi vọng những thông tin trên sẽ hữu ích cho chuyến đi sắp tới của bạn.