Khi khái niệm “du lịch xanh” ngày càng được nhắc đến nhiều hơn, nhu cầu tìm về những vùng đất yên bình, gần gũi thiên nhiên và ít tác động bởi đô thị hóa cũng trở thành lựa chọn của nhiều du khách. Không cần đi quá xa hay tốn kém, ngay giữa miền Tây sông nước, Đồng Tháp nổi lên như một điểm đến tiêu biểu cho du lịch xanh – nơi hội tụ đầy đủ yếu tố sinh thái, văn hóa bản địa và trải nghiệm bền vững.

Với những cánh rừng tràm nguyên sinh, đầm sen bát ngát, sân chim hoang dã và nếp sống miệt vườn giữ nguyên bản sắc, Đồng Tháp không chỉ mang lại cảnh quan đẹp, mà còn tạo ra môi trường du lịch trong lành, nhẹ nhàng và đầy tính kết nối. Đây là nơi lý tưởng cho những ai muốn rời xa phố thị, sống chậm lại, sống gần hơn với thiên nhiên và con người địa phương.

Vì sao Đồng Tháp là vùng đất lý tưởng để sống xanh?

Không phải ngẫu nhiên mà Đồng Tháp được nhắc đến nhiều trong bản đồ du lịch xanh của miền Tây Nam Bộ. Vùng đất này hội tụ nhiều yếu tố tự nhiên và xã hội thuận lợi để phát triển du lịch bền vững – từ cảnh quan sinh thái, hệ động thực vật phong phú đến văn hóa bản địa vẫn còn được gìn giữ nguyên vẹn.

Về địa lý – sinh thái, Đồng Tháp sở hữu diện tích rừng tràm tự nhiên lớn, hệ thống kênh rạch chằng chịt, đồng ruộng trù phú, cùng những vùng đất ngập nước quý hiếm như Tràm Chim, Gáo Giồng, hay Tháp Mười mùa sen nở. Những không gian này không chỉ đẹp về mặt thị giác, mà còn là môi trường sống của hàng trăm loài chim, cá, động thực vật bản địa – tạo nên hệ sinh thái đặc trưng khó tìm thấy ở nơi khác.

Nhưng điều làm nên “chất xanh” thật sự ở Đồng Tháp không chỉ là cây cỏ hay sông rạch – mà là con người. Người dân nơi đây sống chậm, hiền hậu, gắn bó với thiên nhiên qua từng thói quen canh tác, nấu nướng, sinh hoạt. Họ ít sử dụng hóa chất, biết giữ rừng, giữ nước, và luôn trân trọng môi trường như trân trọng chính cuộc sống của mình. Không gian sống không bị xô lệch bởi đô thị hóa vội vã – đó là thứ mà du khách luôn khao khát tìm lại.

Ngoài ra, chính quyền tỉnh Đồng Tháp trong những năm gần đây cũng đẩy mạnh mô hình du lịch sinh thái gắn với cộng đồng. Các dự án du lịch không xây dựng ồ ạt, mà ưu tiên phát triển homestay, bảo tồn rừng tràm, tổ chức tour đi xuồng, học nấu ăn với người dân, hay trải nghiệm văn hóa miệt vườn một cách nhẹ nhàng, có kiểm soát. Điều đó khiến du lịch tại đây không bị thương mại hóa quá mức, vẫn giữ được bản sắc tự nhiên, mộc mạc – nhưng không hề lạc hậu.

Tất cả những yếu tố đó khiến Đồng Tháp trở thành điểm đến xanh đúng nghĩa – không chỉ về màu sắc cảnh quan, mà còn về cách sống, cách gìn giữ giá trị bền vững cho cả du khách và cư dân địa phương.

Những điểm đến tiêu biểu của du lịch xanh

Nếu bạn đang tìm kiếm những nơi vừa gần gũi thiên nhiên, vừa gìn giữ lối sống bền vững, Đồng Tháp có nhiều lựa chọn để trải nghiệm – từ rừng ngập nước, đầm sen đến những homestay gắn bó mật thiết với đời sống bản địa. Dưới đây là những điểm đến tiêu biểu cho hành trình du lịch xanh tại vùng đất này.

Vườn Quốc gia Tràm Chim 

Đây là một trong bốn vùng đất ngập nước quan trọng bậc nhất Việt Nam, được công nhận là khu Ramsar thứ 2.000 của thế giới. Tràm Chim nổi tiếng với hệ sinh thái nguyên sơ, là nơi sinh sống của hơn 230 loài chim, trong đó có sếu đầu đỏ – loài chim quý hiếm toàn cầu. Du khách đến đây sẽ được ngồi xuồng không động cơ len lỏi giữa rừng tràm, quan sát chim trong môi trường tự nhiên, nghe thuyết minh về bảo tồn và thậm chí có thể thử trải nghiệm một bữa cơm đồng với cá lóc nướng trui, rau dại và nước mát tự nhiên.

Rừng tràm Gáo Giồng

Chỉ cách trung tâm Đồng Tháp khoảng 15km, Gáo Giồng là nơi lý tưởng để sống chậm và hít thở bầu không khí trong lành. Với diện tích hơn 1.700 ha rừng tràm và sân chim, nơi đây mang đến trải nghiệm du lịch sinh thái đúng nghĩa. Bạn có thể đi xuồng ba lá, quan sát chim nước, nghỉ ngơi trong chòi lá đơn sơ và ăn những món đặc sản như lẩu cua đồng, cá linh kho, rau luộc chấm mắm me – tất cả đều được chuẩn bị bởi người dân địa phương.

Đồng sen Tháp Mười

Không gian đầm sen tại Tháp Mười là hình ảnh đặc trưng của Đồng Tháp khi nhắc đến du lịch xanh. Cánh đồng sen bát ngát, không khí thanh mát, các hoạt động như chèo xuồng giữa đầm, hái ngó sen, uống trà sen, gói bánh lá sen… đều mang đến cảm giác thư thái và gần gũi. Điều đặc biệt ở đây là mọi vật liệu đều tái sử dụng, các hoạt động du lịch không can thiệp sâu vào cảnh quan mà giữ nguyên nét tự nhiên vốn có.

Homestay cộng đồng tại Sa Đéc

Ngoài thiên nhiên, yếu tố con người cũng góp phần tạo nên chất “xanh” cho du lịch Đồng Tháp. Các homestay tại đây không chỉ là chỗ ở mà còn là nơi du khách có thể cùng làm vườn, nấu ăn, đi chợ, trải nghiệm văn hóa bản địa một cách thực tế. Chủ nhà đa phần là người địa phương, hiền hậu, nhiệt tình, sẵn sàng kể chuyện về vùng đất, dạy cách nấu món ăn truyền thống hay hướng dẫn bạn làm đồ thủ công từ lá cây, sen, tre…

Trải nghiệm gắn liền với môi trường và cộng đồng

Du lịch xanh không dừng lại ở việc ngắm cảnh và chụp ảnh đẹp, mà nằm ở cách du khách chủ động hòa mình vào đời sống địa phương, cùng gìn giữ thiên nhiên và tôn trọng văn hóa bản địa. Ở Đồng Tháp, các trải nghiệm này không gượng ép mà diễn ra một cách rất tự nhiên – qua những việc nhỏ, gần gũi, nhưng có chiều sâu.

Chèo xuồng ba lá – lặng lẽ giữa rừng

Tại Tràm Chim, Gáo Giồng hay các khu sinh thái ven sông, thay vì xuồng máy, du khách được khuyến khích dùng xuồng chèo tay. Điều này không chỉ giúp giữ yên tĩnh cho các loài chim và hệ sinh thái nước, mà còn mang lại cảm giác lắng dịu, gần gũi với cảnh vật. Bạn ngồi xuồng, nghe tiếng mái chèo khua nhẹ, nhìn cỏ dại ven bờ, và cảm nhận sự tĩnh lặng hiếm có – một trải nghiệm chậm, đúng nghĩa.

Cùng người dân làm vườn, nấu ăn, sinh hoạt

Tại các homestay, du khách có thể tham gia các hoạt động thường nhật như hái rau, nhổ cỏ, tát mương bắt cá, gói bánh lá sen, nấu bữa cơm quê. Đây không phải là trò chơi hay "tour diễn tập", mà là hoạt động thực sự – bạn làm cùng chủ nhà, ăn cùng mâm, nghe họ kể chuyện và thấy rõ một lối sống chậm, đủ, không phung phí, không ồn ào.

Trải nghiệm nghề thủ công và văn hóa bản địa

Một số điểm đến cho phép bạn thử se chỉ từ ngó sen, làm nhang từ bột thân sen, hoặc đan giỏ bằng lục bình. Những công việc tưởng chừng đơn giản nhưng lại thể hiện cách người dân tận dụng tài nguyên thiên nhiên một cách bền vững. Ngoài ra, bạn có thể tham gia sinh hoạt Đờn ca tài tử, nghe kể chuyện xưa, học cách xưng hô và ứng xử của người miền Tây – tất cả đều là trải nghiệm văn hóa đúng nghĩa.

Sống không rác thải, tiêu dùng có chọn lọc

Nhiều homestay và điểm du lịch tại Đồng Tháp đã áp dụng mô hình du lịch không rác: không dùng ống hút nhựa, không ly nhựa, khuyến khích mang theo bình nước cá nhân, dùng lá sen, lá chuối thay túi nilon. Du khách cũng được hướng dẫn bỏ rác đúng chỗ, phân loại rác tại nguồn, tái sử dụng vật dụng. Những hành

Lưu ý và hành vi du lịch xanh

Du lịch xanh không chỉ là lựa chọn điểm đến mà còn là cách cư xử trong suốt hành trình. Ở Đồng Tháp – nơi thiên nhiên còn nguyên sơ và người dân sống mộc mạc, thân thiện – việc tôn trọng môi trường và cộng đồng không chỉ là phép lịch sự, mà là yếu tố cốt lõi giúp trải nghiệm của bạn trở nên trọn vẹn và có ý nghĩa.

Giữ sạch không gian chung 

• Không hái hoa, bẻ cành, dẫm đạp lên đầm sen, vườn hoa, rừng tràm.
• Không làm ồn, đặc biệt ở các khu bảo tồn chim và rừng ngập nước.
• Không xả rác bừa bãi – dù là rác hữu cơ hay vô cơ. Hãy sử dụng đúng nơi quy định và mang theo túi đựng rác cá nhân nếu cần.

Tôn trọng văn hóa và đời sống bản địa

• Khi ở homestay hoặc ghé vào nhà dân, nên hỏi trước khi chụp ảnh, không tự ý quay phim không gian sinh hoạt cá nhân.
• Cư xử nhẹ nhàng, thân thiện, tránh nói chuyện lớn tiếng hoặc có thái độ bề trên.
• Tìm hiểu và tuân thủ các phong tục, quy ước địa phương nếu được phổ biến.

Tiêu dùng có trách nhiệm

• Ưu tiên ăn uống tại chỗ, dùng sản vật địa phương, không đòi hỏi những dịch vụ tiện nghi quá mức ở vùng quê.
• Mua sản phẩm thủ công, đặc sản từ người dân địa phương để góp phần duy trì kinh tế cộng đồng.
• Mang theo bình nước cá nhân, túi vải, tránh sử dụng túi nilon và ống hút nhựa dùng một lần.

Đi du lịch – đừng để lại dấu vết

Một hành trình xanh không để lại rác, không phá vỡ hệ sinh thái, không làm phiền cộng đồng – đó là nguyên tắc cơ bản. Đôi khi, chính sự lặng lẽ, ý tứ và tôn trọng của du khách lại là thứ khiến người dân nhớ và trân trọng hơn bất cứ món quà nào.

Du lịch xanh không phải là xu hướng nhất thời, mà là lựa chọn cần thiết trong bối cảnh môi trường và văn hóa địa phương đang chịu nhiều áp lực từ phát triển thiếu kiểm soát. Đồng Tháp, với thiên nhiên nguyên sơ và nếp sống gắn bó hài hòa với đất đai, sông nước, là một trong số ít những địa phương còn giữ được bản sắc ấy.

Không quá xa xôi, không cần nhiều chi phí, một hành trình về miền sông nước Đồng Tháp có thể mang lại trải nghiệm khác biệt – nhẹ nhàng, gần gũi và đáng nhớ. Quan trọng hơn, đây là nơi cho bạn cơ hội nhìn lại cách mình đi du lịch: có trách nhiệm hơn, chậm rãi hơn, và gắn bó hơn với nơi mình đặt chân đến.