Giữa cái nắng giòn của một buổi chiều miền Đông, mùi bánh xèo thơm lừng bất chợt len lỏi từ một quán nhỏ ven đường khiến bước chân du khách như chững lại. Không bảng hiệu rực rỡ, không lời mời gọi ồn ào – chỉ có tiếng “xèo” vui tai vang lên từ chảo nóng, và một mùi thơm giòn tan gợi lên cảm giác thân quen đến lạ.

Ở một vùng đất năng động như TP. HCM, thật hiếm có món ăn nào vẫn giữ được trọn vẹn sự dân dã, mộc mạc như bánh xèo tôm nhảy Ba Thy. Không chỉ là món ngon làm no bụng, bánh xèo nơi đây còn là lát cắt nhỏ đầy hương sắc trong bức tranh ẩm thực phương Nam – nơi mỗi con tôm, mỗi lớp bánh vàng ruộm đều mang theo một câu chuyện ấm nồng của vùng đất này.

Không gian quán – mộc mạc như bữa cơm quê

Không nằm trên trục đường lớn hay trong khu phố sầm uất, quán bánh xèo Ba Thy nép mình nơi góc nhỏ thân quen, nơi người địa phương vẫn hay ghé qua mỗi chiều tan tầm. Không gian không lớn, không bài trí cầu kỳ, nhưng lại mang đến cảm giác gần gũi như một căn bếp nhà – nơi có tiếng chảo dầu reo vui, có mùi thơm của bột gạo vừa chín tới, và có cả sự yên tĩnh hiếm hoi giữa nhịp sống công nghiệp.

Chỉ vài bộ bàn ghế gỗ được kê sát nhau, tường quét vôi giản dị, ánh đèn vàng nhè nhẹ – ấy vậy mà chính cái đơn sơ ấy lại giữ chân biết bao thực khách. Tại đây, món ăn không được “trưng bày”, mà được làm ra bằng nhịp tay thật thà và tiếng chảo nóng – thứ âm thanh mà ai từng lớn lên cùng bữa cơm quê sẽ thấy thân thuộc đến nao lòng.

Vào mỗi buổi chiều, quán đông khách hơn thường lệ, nhưng không hề ồn ào. Mọi người đến, ngồi chờ chiếc bánh vừa ra lò, trò chuyện cùng bạn bè hay chỉ lặng lẽ ngắm khói bếp bay lên – một khoảnh khắc nhẹ nhàng, đủ khiến người ta tạm quên đi cái vội của phố thị ngoài kia.

Các nguyên liệu đặc biệt làm nên hương vị món bánh xèo

Mỗi chiếc bánh xèo giòn rụm mang ra bàn là kết tinh của những nguyên liệu tưởng chừng rất đỗi quen thuộc, nhưng lại được chọn lọc và chuẩn bị bằng tất cả sự chỉn chu của một người nấu ăn chân thành. Tôm tươi – linh hồn của món bánh – không phải loại đông lạnh hay tôm nuôi đại trà, mà là tôm đất còn nhảy tanh tách, vừa bắt trong ngày, giữ nguyên độ ngọt tự nhiên và độ săn chắc khi chín.

Phần bột bánh được pha từ bột gạo xay mịn, thêm chút nghệ tươi giã nhuyễn, đôi khi là nước cốt dừa nhẹ béo – thứ nguyên liệu khiến lớp vỏ khi đổ ra chảo có màu vàng ruộm, giòn rụm mà vẫn giữ được độ dẻo dai ở phần rìa. Mỗi người đổ bánh có cách pha riêng, nhưng sự khéo léo nằm ở chỗ: đổ mỏng nhưng không vỡ, giòn nhưng không khét, vàng đều mà không ngấy.

Bên cạnh bánh và nhân, rau sống cũng là một phần không thể thiếu, và cũng không thể sơ sài. Mỗi rổ rau được dọn ra bàn là cả một khu vườn thu nhỏ của miền Nam: cải cay, rau diếp cá, đọt xoài non, lá cách, khế thái lát mỏng, chuối chát… Tất cả hòa quyện cùng chiếc bánh nóng hổi tạo nên một bản giao hưởng vị giác – trong đó, nước mắm chua ngọt được pha thủ công chính là nốt trầm cuối cùng, nâng vị nhưng không át đi chất mộc mạc của từng nguyên liệu.

Món bánh xèo tôm nhảy bà Thy “ngon nhức nách”

Không gian bếp của một quán bánh xèo lâu năm luôn có sức hút kỳ lạ. Ở đó, người đổ bánh không vội vã mà từng động tác đều có nhịp điệu riêng, như một bản nhạc đã thuộc nằm lòng. Từ khâu pha bột đến chế biến nhân, mọi thứ đều được chuẩn bị kỹ lưỡng trong âm thầm, không phô trương nhưng lại đầy tính nghệ thuật.

Bột gạo sau khi được ngâm và xay nhuyễn sẽ được pha với một chút nghệ tươi để tạo màu vàng bắt mắt. Thêm một ít nước cốt dừa sẽ khiến bánh thơm và có độ béo nhẹ – vừa đủ để hấp dẫn mà không gây ngán. Phần nhân bánh gồm giá đỗ rửa sạch để ráo, ít hành tây thái mỏng, và dĩ nhiên, những con tôm đất tươi rói – thứ làm nên cái tên "tôm nhảy".

Chiếc chảo gang nóng sẵn được phết một lớp dầu mỏng. Người làm bánh rót nhẹ một vá bột vào, nhanh tay nghiêng chảo cho lớp bột lan đều. Ngay sau đó, giá, hành và tôm được xếp gọn lên mặt bánh. Tiếng chảo “xèo xèo” vang lên giòn rụm, thơm lừng – một khoảnh khắc tưởng đơn giản nhưng đủ làm xao lòng người đứng đợi.

Không có công thức cố định cho một chiếc bánh xèo hoàn hảo, bởi sự hoàn hảo đến từ cảm giác – từ cái chảo vừa tay, lửa vừa độ, cho đến việc lật bánh đúng lúc. Đó là lý do vì sao mỗi chiếc bánh xèo ra lò không chỉ là món ăn, mà còn là một lát cắt của nghề, của ký ức, của cả một nền văn hóa ẩm thực miệt vườn.

Cách ăn bánh xèo đúng kiểu miền Nam

Không giống những món ăn cầu kỳ, bánh xèo miền Nam khi ăn không cần dao nĩa, càng không cần nghi thức. Thứ người ta cần là đôi tay khéo léo, một tấm bánh tráng mỏng và một chút tinh tế trong cách cuốn để giữ vẹn nguyên hương vị.

Một phần bánh được xé nhẹ ra, gói cùng rau sống – có thể là vài cọng cải cay, lát khế chua mỏng, miếng chuối chát vừa tê đầu lưỡi, vài lá diếp cá hay đọt xoài non... Tất cả được cuộn gọn trong miếng bánh tráng, tạo thành một cuốn nhỏ vừa tay. Quan trọng nhất vẫn là chén nước mắm pha chua ngọt, không quá mặn, cũng không quá ngọt, đủ để từng tầng hương vị bên trong cuốn bánh được nâng lên mà không bị lấn át.

Mỗi miếng cuốn đưa lên miệng là một sự hòa quyện tinh tế: lớp vỏ bánh giòn tan, nhân tôm nóng hổi, rau sống tươi mát, nước mắm đậm đà... Tất cả như chơi nhạc – có cao trào, có lặng thầm, có dư âm còn đọng lại nơi đầu lưỡi. Và đặc biệt, bánh xèo miền Nam ăn chậm mới ngon. Không vội, không hấp tấp. Phải từ tốn để cảm nhận từng chút hương – từng chút vị, như thể đang thưởng thức một bài dân ca quen thuộc, không cần phô trương mà vẫn khiến lòng người rung động.

Lưu ý nhỏ dành cho du khách

Dù bánh xèo tôm nhảy là món ăn dân dã, dễ gần, nhưng để tận hưởng trọn vẹn hương vị và không khí nơi đây, vẫn có một vài điều nho nhỏ nên lưu tâm.

Trước tiên, nên đến sớm vào khoảng cuối buổi sáng hoặc đầu giờ chiều. Thời điểm này bánh còn nóng hổi, chảo chưa quá tải, người làm còn thong thả, khách đến cũng chưa đông – vậy nên vừa không phải chờ lâu, vừa được ngồi thong dong cảm nhận không gian. Vào cuối tuần hoặc dịp lễ, quán thường rất đông, nếu không quen chờ đợi, nên chọn ngày thường sẽ dễ chịu hơn.

Không gian quán không rộng, bàn ghế kê sát, và phần lớn là kiểu ngồi quây quần – phù hợp hơn với nhóm nhỏ, gia đình ít người hoặc khách đi lẻ. Đây không phải nơi dành cho những bức ảnh sống ảo lung linh, nhưng lại là nơi thích hợp để thưởng thức một bữa ăn đậm vị quê, giữa nhịp sống chân thật của người địa phương.

Cuối cùng, đừng vội gọi nhiều cùng lúc. Mỗi chiếc bánh được đổ ngay khi khách yêu cầu, nên hãy để từng chiếc ra lò rồi mới tiếp tục gọi thêm – bởi bánh ngon nhất là khi còn nóng, vừa chạm tay đã giòn, vừa đưa lên miệng đã tan.

Nên tham quan những địa điểm nào sau khi ăn?

Một đĩa bánh xèo tôm nhảy nóng hổi đôi khi là lý do đủ lớn để bắt đầu một chuyến đi. Nhưng nếu đã về TP.HCM, sẽ thật tiếc nếu hành trình chỉ dừng lại ở bàn ăn. Vùng đất này còn nhiều hơn thế – là chợ cũ rộn ràng, là ngôi chùa rêu phong, là vườn trái cây chín rộ vào những ngày nắng hanh vàng.

Sau bữa bánh xèo no nê, du khách có thể tản bộ đến chợ Thủ Dầu Một – nơi vẫn còn giữ hơi thở của một đô thị cổ miền Nam. Những gian hàng nhỏ, tiếng rao nhè nhẹ, những sạp hàng bán hoa, trái, mắm, bánh... tạo nên một bức tranh sinh động, chan chứa đời sống.

Nếu thích không gian tâm linh tĩnh tại, chùa Hội Khánh chỉ cách đó không xa – ngôi chùa cổ với tượng Phật nằm dài nhất Việt Nam, nằm lọt thỏm giữa thành phố nhưng mang trong mình khí chất thanh tịnh và an yên.

Vào mùa trái cây, một chuyến ghé vườn Lái Thiêu là trải nghiệm không thể bỏ qua. Từng chùm măng cụt tím sẫm, sầu riêng thơm nức, chôm chôm lủng lẳng trên cành… Tất cả khiến chuyến đi ẩm thực được nối dài bằng những sắc màu rực rỡ của thiên nhiên.

Nếu có thời gian hơn, du khách có thể kết hợp ghé thăm khu du lịch Đại Nam – nơi có thành cổ, đền đài, sông suối nhân tạo và khu vui chơi sôi động – phù hợp cho nhóm bạn hoặc gia đình có trẻ nhỏ.

Một ngày ở TP.HCM có thể khởi đầu bằng tiếng “xèo” giòn rụm và kết thúc bằng ánh hoàng hôn rọi qua rặng cây vườn trái, đầy ắp những trải nghiệm nhẹ nhàng mà khó quên.

Bánh xèo tôm nhảy Ba Thy không phải là món ăn khiến người ta phải trầm trồ ngay từ cái nhìn đầu tiên. Nhưng một khi đã ngồi xuống, đợi chiếc bánh vừa ra lò, lắng nghe tiếng chảo reo vui, cảm nhận vị tôm tươi quyện cùng rau sống và nước chấm đậm đà – thì đó không chỉ là bữa ăn, mà là một phần ký ức được tạo nên từ sự tử tế và chân thành trong từng nguyên liệu.

Giữa nhịp sống ngày càng vội, những món ăn như thế – mộc mạc, giản đơn mà đầy hương vị – lại trở thành điều đáng quý. Và TP.HCM, với tất cả những gì bình dị nhất, vẫn đang gìn giữ những điều quý giá ấy trong từng chiếc bánh, từng nụ cười, từng hơi thở rất thật của đời sống nơi đây.